Кітаптан алынған дәйексөздер Жүсіп Зылиқаавтор Әділбек Нәби
– қиянатсыз ақ пейіл. Ең зиянкес жасығы – тайғақ мінез екі тіл. Екі сөйлеген адам, екі бетті боп өледі, – деді.
шашады. Жаман да, жәутік те, күн нұрының астында тіршілігін кешіп жүр. Ал кісінің айыбын жапқанда түндей бол! Баукеспе де ұрлыққа түнде аттанады. Сонда да түн оны ұстап бермейді. Тазалықта таудан аққан судай бол! «Ағын су үш аунаса адал болады» деген. Аққан судың арамы болмайды. Ашу мен ыза қысқанда өліп қалған мәйіттей бол! Табытта жатқан мәйіттің тіріменен дауласқанын қашан көрдің?! Ал тақуалықта топырақтай кішіпейіл бол! Топыраққа жақсылап назар сал. Күллі мақұлық қалдығы мен зәрін қара жерге тоқтаусыз төгіп жатыр. Топырақ олардан кек алудың орнына құнарлы тамақ пен дәмді сусын шығарып береді. Ал төзім мен сабырда толқыған теңіздей бол! Дауыл мен жел қанша шайқаса да теңіз өз шұңқырында міз бақпай тұра береді. Ең соңғы айтарым мынау: Өмірде қалай барсың, солай көрініп жүр. Қалай көрінсең, солай болуға тырыс. Адамның ең жақсысы
Әй, патша, сөзіме құлақ сал! Мейірім шапағатта Күндей бол! Күн мейір шуағын адамзатқа теңдей ша
Адам ата Тәңір тағаладан қорқып жылады, ал Жақып балалары үшін жылап еді...
– Тәңірі тағаланың жасырын жатқан хикметін көңіл көзі ғана көреді. Бас көзі оны көрмейді. Бастағы көз – шалбардың тесігі деген. Көңіл көзі саф таза болмаса соқыр боп қалады. Күнә мен қылмыстың кесірінен көңіл көзі қоқыммен бітеліп, түк көрмейтін көрге айналады. Сондықтан оны ұдайы тазалап отыру керек. Көңілдің көзін айна деп алсақ, күнә мен қылмыстың кесірін айнаға жабысқан қара тот деп біліңдер. Қара тот айнадан ештеңе көрсетпейді. Барлық заттың тазартқышы бар. Сол сияқты көңілдің айнасын жуып-шайып тазалайтын да өзінің құралы бар. Адамның түр-тұрпаты сом темірден сомдалған пұт сияқты. Бірақ біз тәннің сыртына емес, көңілдің ішіне үңілуіміз керек. Көңіл айнадай тазарып, ұлық Алланың хикметін анық көрсеткенше оны тоқтаусыз ысқылай бер, ысқылай бер, ысқылай бер!
– Шынды білгісі келген адам әманда мына үш сұрақтың жауабын табуға тырыссын. Олар: Бұ пәниге қайдан кеп түстім? Мұнда не нәрсемен шұғылдансам екі тойым қабат, екі дүнием абат болмақ? Қандай іспен айналыссам айналама пайдалы боламын? Ең соңғысы: – Өлгеннен соң не боламын? Шыбын жаным қайда барып тұрақ-тайды?
иіркенбестен өзі тазалай бастады. Басында мұны бәрі мазақ қылды. Алланың сүйген құлы оған мән берген жоқ. Дәретхананы да мұнтаздай қылды. Лас ыдыстан ас ішпеді. Түрмеге періште кіріп кеткендей болды. Бірнеше күннен соң оған басқа да тұтқындар ілесіп, түрменің ішін тілімен жалағандай қылып тазалады.
– Басы көсем, тілі шешен, зейіні зерек, өзі елден ерек жас баланы көрсең сондай баланы ғылымға баулы. «Бұлақ көрсең көзін аш» деген. Ықыласты шәкірттің оқуына көмектес. Оларды үй-жаймен қамтамасыз ет. Неғұрлым ел сауатты болса, со-ғұрлым халық надан болмайды. Надандықтан арылған сайын елдің кедей-кепшігі де азаяды.
– Ел боламын деген жұрт садақа зекетті ең бірінші ілім іздеген ізгі жанға береді. Себебі, ел-дің ұстыны, мемлекеттің тірегі, екі дүниенің жарығы – көкірек көзі ашылған ғұлама мен хәкім-дер. Ғылым көркейсе, ел де гүлденеді. Парасат-ты пенде мал табу үшін ғылым оқымайды. Ғылым табу үшін малын жұмсайды. Ілімнің шырағы жан-баған жұрттың ұрпағы жанбай жатып сөнеді. Қа-раңғылық қаптаған жұртта өсек пен өтірік қана өнеді. Ондай азған елге көп ұзамай Тәңірсінің бар бәлесі тө
Кебін киген келмейді, кебенек киген келеді дегейсің
- Басты
- ⭐️Проза
- Әділбек Нәби
- Жүсіп Зылиқа
- 📖Дәйексөздер