«Қиямет жақындағанда, мұсылманның түсі көбіне рас шығатын болады. Сіздердің ең шынайы түс көретіндеріңіз – еш өтірік айтпайтындарыңыз»
Періштелерге: «Адамға сәжде етіңдер!» – деп бұйырғанымызда, барлығы жаппай сәжде еткен еді. Алайда Ібіліс (Раббысының оған да «сәжде ет» деп бұйырғанына қарамастан) сәжде етпеді. Ол Раббысының әміріне бағынбай шектен шыққан жын еді. Солай бола тұра, сендер Мені былай қойып, өздеріңе қас дұшпан болған сол шайтан мен оның үрім-бұтағын дос әрі кепіл тұтасыңдар ма?! Бұл (яғни, бір Аллаға құл болудың орнына азғын шайтанға құлдық ұру) залымдар үшін қандай жаман таңдау еді!»4
Шайтан өзі секілді оттан жаратылған «жындар» тобына жатады.
Шайтанның оттан жаратылған жаратылыс екендігі аятта былай беріледі: «Мені оттан жараттың...»3
Осы тұрғыдан алғанда, Алладан қорқу – тыйымдардан сақтану және Оған құлшылықта тереңдеу түрінде бой көрсетеді. Сондықтан күнәларды тәрк етпейтін адамды Алладан қорқады деп есептеуге болмайды. Алладан қорқудың көрсеткіші – Оған асылық қылуға жетелейтін нәрселерден сақтану
Алладан қорқу деген Одан үрейлену немесе арыстаннан қорыққандай қорқу деген мағынаны білдірмейді. Баланың анасынан қорқуын адамның Алладан қорқуына ұқсатуға болады. Мысалы, қандай да бір қателік жасаған бала анасының өзіне ашуланатынын біліп қорықса да, оның бұл сезімі анасын жақсы көруге, анасының да оны жақсы көруіне кедергі бола алмайды. Дәл сол сияқты иманды жан һәм Алланы жақсы көреді, һәм Одан қорқады. Себебі Алла тағаланың шексіз рақымды екенін білетіні сияқты, мәңгілік азабы мен жаһаннамы бар екенін де біледі. Анасынан таяқ жеген баланың қайтадан анасының құшағына енетіні сияқты, Алладан қорқатын мүмін де күнә жасап қойғанда, қашудың орнына дереу Аллаға жүгініп, жазаға тартылмауы үшін Оның рақымына бет бұрады. Алланың жазасы мен азабынан Оның рақымына сиынады. Хадисте де айтылғаны сияқты, Алладан Аллаға сиынады.
Аллаға асылық қылып, шайтанға бағынып, оны дос тұту – кәпірдің сипаты. Асы шайтанның басқан ізімен жүру, адамды Аллаға асылық қылуға апарады. Дұшпанның досы да дұшпан. Адамның шайтанмен байланысы оның иманының деңгейі шамасында. Иманнан мүлде нәсібі жоқтардың достары, басшылары, бастарына пәле болып жабысқан жолдастары – шайтандар: «Расында, Біз шайтандарды иман етпейтіндерге дос-жаран қылдық» («Ағраф», 27). Имансыздық пен шайтандық арасында бір байланыс бар. Өйткені қараусыз қалған бау-бақшаға зиянкес жәндіктер қаптайды. «Біз күпірлікте қасарысқан кәпірлерге шайтандарды айдап салдық» («Мәриям», 83) аятында да айтылғаны сияқты, имансыз жүрекке шайтандар шабуыл жасайды. Кәпірлер шайтандықты жақсы көреді, шайтани істерге әуес. Имансыздың ісі шайтани болғандықтан, алдына шайтандар түсіп, басына шайтандар енеді және бұдан былай шайтандар оларды қалаған жерлеріне бағыттап отырады203.
Асылықтың антонимі – мойынсұну. Аллаға мойынсұну – шайтанға қарсы шығу, ал Аллаға қарсы шығу – шайтанға бағыну
Рахман Алла барлық істе орта жолды ұстануды, асырасілтеушілік пен шектен шығу және тым босаңсып кетуден сақтанып, тепе-теңдікте әрекет етуді, тек өзіне ғана құлшылық етілгенді қалайды
Ойлағанын жүзеге асырудағы ең бірінші қасиеті – еш тынбастан үздіксіз күмән салу болды. Егер бір уәсуәсасы жүзеге аспаса, дереу келесісіне өтеді. Ол да сәтсіз болса, келесісіне өтеді. Бұл адамға жасатқысы келген істі әдемі қылып көрсетіп, жолынан тайдырмайынша, дәл осылай жалғасын таба береді. Адам мен жұбайын жамандыққа итермелегені секілді, қазір де қаншама адамдарды азғырып күнәға белшесінен батыруда. Бізге жүктелген іс – уәсуасаға өте мұқият болып, алдын алу