Енді релакске, яғни тынығуға қатысты бір мысал келтірейік. Көктемде диқан жерін жыртып, уақытылы егін егіп болды делік. Бұл бір біткен іс болды деп эйфорияға бөленеді. Көңілі орнына түсіп, біразға дейін шаттанып жүреді. Сол уақыт аралығында зерігіп неврозға түспейді. Күзде егінді орып алуға тағы тер төгеді. Жауын-шашынға түсіп қалмай, аман-есен орып алса, тағы да шат-шадыман болады. Қамбаны астыққа толтырдым деп сабан той береді. Міне, сауықсайранның өткен шағы болуы тиіс деген әңгіме осы. Демалудың, көңіл көтерудің артында бір игі іс тұр.
Ал егер той тойлаудың өткен шағы болмаса ше? Онда не болады? Ондайда орынсыз көңіл көтеру, демалу, жанға ләззат іздеу адамды аздырады әрі невроз қылады. Адам мән-мағынасыз отырыстар мен даңғаза тойлардан шаршап қайтатыны содан. Мысалы, ешқандай еңбексіз нәсіп болған сәтті ситуацияны кафеде тойлай берудің еш мәні жоқ. Баланың бір жасқа толуы, мектепке баруы, т.б. ұсақ-түйек жетістіктерді дүркіретіп тойлау адамға рухани ләззат сыйламайды. Тіпті мұндай тойға барған адамның өзі сөз алғанда, не тілек айтарын білмей қиналады.
Балалықтан даналыққа
·
Сейілбек Мырзабай