Тодар Кляшторны

У вёсцы

Я зноў у вёсцы...

Ружай пунсавее

На захадзе марозная зара.

На тысячу ладоў вясёлыя завеі

Зьвіняць над стрэхамі астыглага двара.

У хаце пыл...

У хаце многа лому...

Скрыпіць мароз у сьлесаках дзьвярэй...

Малоціць певень цёртую салому

I корміць зернямі прысадзістых курэй.

У сэрцы сум...

I слодыч успамінаў...

Люблю драмаць пад шум верацяна...

Люблю, як чэшуць голую асіну

Марозныя вятры ля цёмнага акна.

Але любіць,

Любіць з такім запалам

Ўсё тое, што любіў, я болей не магу...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Зара пунсовай стужкай дагарае

На мармурова-срэбрыстым сьнягу.

Гусьцее змрок...

Прывабна на загнеце

Карчы сасновыя, палаючы, гараць...

Бяру у рукі новую газэту

I пачынаю голасна чытаць...

А мой сусед

Зяўнуў сабе па волі

I кажа так

(Скрозь драмату і сон):

– Скажы, браток, ці скора нам

Дазволяць

Свабодна ціснуць з брагі самагон.

А без таго

I сьвята, бач, ня сьвята...

Дзяўбнеш паўчарачкі –

Сьвятлей на сьвеце жыць...

Хоць і жывем мы, братка, не багата, 

А ўсё прыемна горла прамачыць...

А ў хаце пыл...

А ў хаце многа лому...

Скрыпіць мароз у сьлясакох дзьвярэй...

Малоціць певень цёртую салому

I топча па чарзе прысадзістых курэй.

– Твая, Максім,

Бач, хата пастарэла,

Даўно пара другую будаваць...

– Зямля, дружок,

Зямля, брат, адалела,

Няма калі ні сеяць, ні араць.

I нашы рукі,

Братка, не жалеза,

Вышэй за пупа нельга, брат, скакаць...

Пяць дзесяцін я атрымаў прырэзу, 

Ды толькі дзён юнацкіх не дагнаць.

Тут недалёка хутар ёсьць «Застава», 

Там нейкая арцель,

На неякіх паях,

Вось так, дружок,

Зусім другая справа,

А наша справа, братка, –

Швах...

Варона нос яшчэ не церабіла, 

А ты патопчаш пяцера лапцей...

Прыстанеш сам,

Прыстане і кабыла

Пакуль у лозе змоўкне салавей.

Ня вылезьці з лапцей,

Ня вылезьці з саломы,

А паглядзіш,

Зямля хоць гаць гаці...

Аддам на лета сына ў аграномы –

Няхай навучыцца, як сьцежкі церабіць...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Бягуць часы,

Даўно з усьмешкай ветлай

Патух за гаем сонечны закат...

На тысячу ладоў вясёлыя завеі

Зьвіняць над занізьзю прынізістых прысад.

У сэрцы сум...

I слодыч успамінаў...

Люблю драмаць пад шум верацяна...

Люблю, як чэшуць голую асіну

Марозныя вятры ля цёмнага акна...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

...На хвалях дзён

Плыве жыцьцё уперад...

Гадзіны вёсламі стрыгуць сівую гладзь...

Няма стыхій,

Няма стыхійных ветраў, К

аб парусы жыцьцёвыя стрымаць...

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Максім, Максім...

Часы – бы хвалі валяць...

Заезджаных дарог

Нам не таптаць ізноў...

Цябе асіліў плуг,

А сыну зь сініх даляў

Вясна сталёвых гоніць рысакоў.

Вёска Парэчча. Студзень 1927 г.